Radyo, Televizyon \u00dcst Kurulu (RT\u00dcK), \u201cKamu spotu ve zorunlu yay\u0131n ifadelerinin izleyicide olumsuz alg\u0131 olu\u015fmas\u0131na sebebiyet verdi\u011fi\u201d gerek\u00e7esiyle y\u00f6netmelik de\u011fi\u015fikli\u011fi yapt\u0131.<\/p>\n
Art\u0131k \u201cZorunlu yay\u0131n\u201d yerine \u201c\u00d6ncelikli yay\u0131n\u201d ifadesi kullan\u0131lacak. Spotlar televizyonlarda yay\u0131mlan\u0131rken de \u201cZorunlu yay\u0131n\u201d ve \u201cKamu spotu\u201d ibaresine yer verilmeyecek. RT\u00dcK\u2019\u00fcn bu karar\u0131, ilgili y\u00f6netmelikteki de\u011fi\u015fikliklerin Resmi Gazete\u2019de yay\u0131mlanmas\u0131n\u0131n ard\u0131ndan y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe girecek.<\/p>\n
\u00dcst Kurul\u2019da oy \u00e7oklu\u011fuyla al\u0131nan bu karara kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kan CHP kontenjan\u0131ndan RT\u00dcK \u00fcyesi, medya ombudsman\u0131 Faruk Bildirici, \u201cKamu spotlar\u0131 ve zorunlu yay\u0131n spotlar\u0131n\u0131n k\u0131l\u0131f\u0131 de\u011fi\u015ftirilerek, izleyiciler ve b\u00fct\u00fcn toplum kand\u0131r\u0131lmak isteniyor\u201d dedi.<\/p>\n
Bildirici, muhalefet \u015ferhinde \u201cKamu spotlar\u0131 ve zorunlu yay\u0131n spotlar\u0131n\u0131n bi\u00e7imi, i\u00e7eri\u011fi ve yasal mevzuat\u0131 de\u011fi\u015ftirilmeden sadece k\u0131l\u0131f\u0131 de\u011fi\u015ftiriliyor. B\u00f6ylece televizyonlarda \u00fccretsiz yay\u0131nlat\u0131lan iktidar propagandas\u0131 ve bakanl\u0131k tan\u0131t\u0131mlar\u0131n\u0131n daha \u00e7ok izlenmesi ama\u00e7lan\u0131yor\u201d g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcne yer verdi. Bildirici, muhalefet \u015ferhinde bu de\u011fi\u015fikliklere kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kmas\u0131n\u0131n gerek\u00e7elerini \u00f6zetle \u015f\u00f6yle s\u0131ralad\u0131:<\/p>\n
\u0130ktidara yak\u0131n sivil toplum kurulu\u015flar\u0131na bedava etkinlik tan\u0131t\u0131m\u0131<\/strong><\/p>\n 40-45 saniyelik bir spot filmi radyo ve televizyonlarda \u00fccretli olarak yay\u0131nlatman\u0131n maliyeti son derece b\u00fcy\u00fckt\u00fcr. Ama bu spotlar \u00fccretsiz yay\u0131nlan\u0131yor. Bu y\u00fczden de RT\u00dcK\u2019e \u00e7ok say\u0131da zorunlu yay\u0131n ve kamu spotu ba\u015fvurusu yap\u0131l\u0131yor; ba\u015fvurular\u0131n b\u00fcy\u00fck b\u00f6l\u00fcm\u00fc de bakanl\u0131klardan geliyor. Son olarak \u00dcst Kurul g\u00fcndemine gelen Ok\u00e7ular Vakf\u0131\u2019n\u0131n haz\u0131rlad\u0131\u011f\u0131 Malazgirt Zaferinin y\u0131l d\u00f6n\u00fcm\u00fcyle ilgili tan\u0131t\u0131m filmi, kamu spotlar\u0131n\u0131n ama\u00e7 d\u0131\u015f\u0131 kullan\u0131m\u0131na ve istismar\u0131na somut bir \u00f6rnek olu\u015fturdu. \u00dcst Kurul, Ok\u00e7ular Vakf\u0131\u2019n\u0131n \u00fc\u00e7 tan\u0131t\u0131m filminin yay\u0131nlanmas\u0131na izin vererek, iktidara yak\u0131n sivil toplum kurulu\u015flar\u0131n\u0131n t\u00fcm reklam ve etkinliklerinin tan\u0131t\u0131m faaliyetlerini radyo ve televizyon kanallar\u0131 \u00fczerinden bedava yapmalar\u0131n\u0131n yolunu a\u00e7m\u0131\u015f oldu.<\/p>\n “\u0130zleyici logo ile kand\u0131r\u0131lacak”<\/strong><\/p>\n Yeni d\u00fczenlemeyle, RT\u00dcK Yay\u0131n Hizmeti Usul ve Esaslar\u0131 Y\u00f6netmeli\u011fi\u2019nden \u201czorunlu yay\u0131n\u201d ifadesi \u00e7\u0131kar\u0131l\u0131yor; \u201ckamu spotlar\u0131n\u0131n yay\u0131n\u0131 s\u0131ras\u0131nda kamu spotu logosuna yer verilmesi\u201d ve \u201czorunlu yay\u0131nlar\u0131n ba\u015flang\u0131c\u0131nda ve biti\u015finde 6 saniye s\u00fcre ile \u2018zorunlu yay\u0131n\u2019 ifadesinin konulmas\u0131\u201dndan vazge\u00e7iliyor. \u201cZorunlu yay\u0131n\u201d yerine \u201c\u00f6ncelikli yay\u0131n\u201d ifadesi kullan\u0131l\u0131yor ve \u201cKamu spotu\u201d ve \u201c\u00d6ncelikli yay\u0131nlar\u201d i\u00e7in yeni logolar getiriliyor. Asl\u0131nda bu de\u011fi\u015fikli\u011fin kendisi, kamu spotlar\u0131 ve zorunlu yay\u0131n spotlar\u0131 haz\u0131rlanmas\u0131nda \u00f6l\u00e7\u00fcn\u00fcn ka\u00e7t\u0131\u011f\u0131, uyar\u0131c\u0131 ve e\u011fitici bilgi verilmedi\u011fi i\u00e7in toplumda tepkiyle kar\u015f\u0131land\u0131\u011f\u0131 da kabul edilmi\u015f oluyor. Buna ra\u011fmen spotlar\u0131n k\u00f6t\u00fcye kullan\u0131m\u0131n\u0131n \u00f6nlenmesi yerine bu \u015fekilde devam\u0131 kolayla\u015ft\u0131r\u0131lmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131l\u0131yor.<\/p>\n “Yasalarla \u00e7eli\u015fki do\u011facak”<\/strong><\/p>\n \u201cZorunlu yay\u0131n\u201d ifadesi hem y\u00f6netmelikte hem de yay\u0131nlanacak spotlardan kald\u0131r\u0131l\u0131yor ve bunlara \u201c\u00f6ncelikli yay\u0131n\u201d denilmek isteniyor. Ama \u201c\u00f6ncelikli yay\u0131n\u201d ifadesinin medya hizmet sa\u011flay\u0131c\u0131 kurulu\u015flara zorunlu yay\u0131n y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc getiren yasalarda bir kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 yoktur. RT\u00dcK yasas\u0131nda \u201cuyar\u0131c\u0131 ve e\u011fitici mahiyette yay\u0131nlar yapmak zorundad\u0131r\u201d deniyor. \u0130lgili di\u011fer yasalarda da \u201czorunlu yay\u0131n\u201d ifadesine yer veriliyor. Dolay\u0131s\u0131yla \u201c\u00f6ncelikli yay\u0131n\u201d ifadesinin kullan\u0131lmas\u0131 halinde Y\u00f6netmelikle yasan\u0131n ilgili maddesi ve di\u011fer yasalar aras\u0131nda \u00e7eli\u015fki do\u011facakt\u0131r. Yasalar de\u011fi\u015ftirilmeden y\u00f6netmelikteki bu ifade de\u011fi\u015ftirilemez.<\/p>\n